در برابر آنچه بر کودکان فلسطین می‌گذرد، نمی‌توانم سکوت کنم
نمایندهٔ سازمان ملل:
نجات معلا مجید، نمایندهٔ ویژهٔ دبیرکل سازمان ملل متحد در امور خشونت علیه کودکان، هشدار داد که ناامنی غذایی، آوارگی، بحران‌های اقتصادی و درگیری‌های مسلحانه، میزان قرار گرفتن کودکان در معرض انواع گوناگون خشونت و بهره‌کشی را افزایش می‌دهند؛ از جمله ازدواج زودهنگام، کار کودکان و به‌کارگیری آنان در فعالیت‌های مجرمانه.
به گزارش ادیان‌نیوز، معلا مجید دربارهٔ نوار غزه گفت آنچه کودکان فلسطینی با آن روبه‌رو هستند، از محروم شدن از دوران کودکی گرفته تا آسیب‌های روانی‌ای که متحمل می‌شوند، «غیرقابل‌قبول» است. او بر ضرورت پاسخ‌گو کردن عاملان نقض حقوق کودکان تأکید کرد؛ از جمله کسانی که به کشورهای عضو سازمان ملل متحد وابسته‌اند.
این اظهارات را معلا مجید روز، دوشنبه، در جریان یک نشست توجیهی مطبوعاتی در مقر سازمان ملل متحد در نیویورک بیان کرد. این نشست به ارائهٔ گزارش سالانهٔ او به مجمع عمومی اختصاص داشت و هم‌زمان با بیستمین سالگرد تصویب مطالعهٔ جهانی سازمان ملل متحد دربارهٔ خشونت علیه کودکان برگزار شد.
این مقام سازمان ملل سخنان خود را با یادآوری این نکته آغاز کرد که مطالعه‌ای که دو دهه پیش به تصویب رسید، نقطهٔ عطف مهمی در تلاش‌های بین‌المللی برای مبارزه با خشونت علیه کودکان بود و دو اصل اساسی را تثبیت کرد: نخست اینکه خشونت همواره قابل پیشگیری است و دوم اینکه هیچ توجیهی برای آن وجود ندارد.
بااین‌حال، او خاطرنشان کرد که جهان امروز با بحران‌هایی درهم‌تنیده روبه‌روست که درگیری‌ها، آوارگی، فقر، تبعیض و ناامنی غذایی را در بر می‌گیرند؛ افزون بر خطرات فزاینده‌ای که با گسترش سریع استفاده از فناوری و هوش مصنوعی همراه شده‌اند.
معلا مجید شمار کودکانی را که بر اثر درگیری‌ها، بلایای طبیعی و بحران اقلیمی آواره شده‌اند، حدود ۴۵ میلیون نفر برآورد کرد و گفت که در حال حاضر، از هر پنج کودک، یک کودک در فقر شدید زندگی می‌کند.
او هشدار داد که فناوری، با وجود فرصت‌هایی که فراهم می‌آورد، زمینه‌های تازه‌ای نیز برای بهره‌کشی جنسی از کودکان، قلدری اینترنتی، جعل عمیق یا دیپ‌فیک و فریب دادن و کشاندن کودکان به فعالیت‌های مجرمانه ایجاد کرده است.
وی گفت در سال‌های گذشته، در شماری از کشورها اصلاحات قانونی، سیاست‌های ملی و خدمات یکپارچه به اجرا درآمده‌اند؛ اما چالش همچنان این است که اطمینان حاصل شود این اصلاحات در عمل اجرا می‌شوند و خدمات لازم در اختیار کودکان و مراقبان آنان قرار می‌گیرد؛ به‌ویژه در جوامعی که از منابع موردنیاز محروم‌اند.
او تأکید کرد که حفاظت از کودکان مستلزم تعهد سیاسی در بالاترین سطوح است؛ تعهدی که باید به خدمات مشخص و بودجه‌های اختصاص‌یافته تبدیل شود، نه اینکه صرفاً در حد وعده و تعهد باقی بماند.
معلا مجید با استناد به برآوردهایی که در گزارش خود ارائه کرده بود، گفت هزینه‌های مستقیم و غیرمستقیم خشونت علیه کودکان در برخی کشورها ممکن است به ۱۱ درصد برسد. او همچنین اظهار داشت که هزینهٔ خشونت می‌تواند ۸۵ برابر هزینهٔ مجموعه خدماتی باشد که برای پیشگیری از آن و پاسخ‌گویی به آن در سطح محلی ضروری است.
معلا مجید در پاسخ به پرسش روزنامهٔ «القدس العربی» دربارهٔ حدود مأموریت خود در مقایسه با مأموریت نمایندهٔ ویژهٔ دبیرکل سازمان ملل متحد در امور کودکان و درگیری‌های مسلحانه، توضیح داد که حوزهٔ فعالیت او از نقض حقوق مرتبط با جنگ گسترده‌تر است؛ زیرا خشونتی را نیز در بر می‌گیرد که کودکان در خانه‌ها، مدارس، مؤسسات و جوامع محلی و همچنین در فضای اینترنت با آن روبه‌رو می‌شوند.
او گفت مأموریت نمایندهٔ ویژه در امور کودکان و درگیری‌های مسلحانه بر شش مورد از نقض‌های فاحش حقوق کودکان در جریان درگیری‌ها متمرکز است؛ همچنین رصد این موارد، درج نام طرف‌های مسئول در گزارش‌های ارائه‌شده به شورای امنیت و تلاش برای تدوین برنامه‌های پیشگیری و بازپیوستن کودکان به جامعه را شامل می‌شود.
در مقابل، وی توضیح داد که مأموریت خودش بر کمک به کشورها برای پیشبرد اقداماتشان در زمینهٔ حفاظت از کودکان و ایجاد پل‌های ارتباطی با آن‌ها استوار است؛ هرچند در صورت لزوم، انتقاد نیز مطرح می‌شود، اما این رویکرد بر پایهٔ رسوا کردن یا برچسب زدن به طرف‌ها نیست.
غزه؛ «محروم کردن کودکان از دوران کودکی و آسیب‌های روانی آنان غیرقابل‌قبول است»
سپس روزنامهٔ «القدس العربی» موضوع کشته شدن بیشترین شمار کودکان در سال‌های ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵، و اینکه بسیاری از آنان در غزه جان باخته‌اند، را مطرح کرد و پرسید: «گزارش چگونه به آنچه بر کودکان در این منطقه گذشته است، پرداخته است؟»
معلا مجید گفت پیش از بر عهده گرفتن سمت کنونی خود، با کودکان فلسطینی کار کرده و همچنان با کودکانی از فلسطین و غزه در ارتباط است.
او توضیح داد که در گزارش خود به وضعیت کودکان آواره، از جمله کودکان فلسطینی، پرداخته است. وی افزود که از طریق بسترهای ارتباطی خود نیز رنج و مشکلات این کودکان را برجسته کرده است؛ هرچند برخی از این موضوعات مستقیماً در چارچوب مأموریت رسمی او قرار نمی‌گیرند.
او افزود محروم کردن کودکان از دوران کودکی و آسیب‌های روانی و رنج‌های انسانی‌ای که متحمل می‌شوند، «غیرقابل‌قبول» است. وی تأکید کرد که نمی‌تواند در برابر آنچه در غزه، سودان جنوبی یا مناطق دیگری که در آن‌ها حقوق کودکان نقض می‌شود، رخ می‌دهد، سکوت کند.
در همین زمینه، او به بر عهده گرفتن موقت وظایف نمایندهٔ ویژهٔ امور کودکان و درگیری‌های مسلحانه در سال گذشته اشاره کرد و گفت که فعالیتش در آن دوره بر درخواست برای توقف جنگ متمرکز بود.
معلا مجید همچنین به دشواری‌های مرتبط با پاسخ‌گویی اشاره کرد و گفت مسئلهٔ استانداردهای دوگانه در مسیر تضمین پاسخ‌گو کردن عاملان نقض حقوق کودکان، چالشی ایجاد می‌کند؛ حتی زمانی که این عاملان به کشورهای عضو سازمان ملل متحد وابسته باشند.
او تأکید کرد که درج موارد نقض حقوق کودکان در گزارش‌های بین‌المللی همچنان اهمیت دارد، اما این اقدام به‌تنهایی برای رسیدگی به رنج کودکان یا تضمین پاسخ‌گویی کافی نیست. وی خواستار آن شد که حفاظت از کودکان به‌عنوان مسئولیتی مشترک در چارچوب نظام سازمان ملل متحد در نظر گرفته شود.
نیازهای روانی کودکان غزه و راهکارهای مقابله با آسیب‌های ناشی از جنگ
در پرسشی دیگر دربارهٔ نیازهای روانی کودکان در غزه، به‌ویژه با توجه به آسیب دیدن خدمات بهداشتی و محدودیت‌هایی که مؤسسات بشردوستانه با آن مواجه‌اند، روزنامهٔ «القدس العربی» خواستار توضیح توصیه‌های عملی برای رسیدگی به آسیب‌های روانی ناشی از جنگ و آوارگی‌های مکرر شد.
معلا مجید گفت که با شبکه‌ها و سازمان‌های متخصص در حوزهٔ سلامت روان و حمایت روانی‌ـ‌اجتماعی، در کنار نهادهایی که به کودکان فلسطینی کمک‌های بشردوستانه ارائه می‌کنند، همکاری دارد تا در شرایط بحران‌های گسترده، پاسخ‌گویی به این نیازها بهبود یابد.
او توضیح داد که از کار افتادن خدمات بهداشتی و دشواری دسترسی نهادهایی مانند آژانس امداد و کار سازمان ملل متحد برای آوارگان فلسطینی در خاور نزدیک، موسوم به «آنروا»، و دیگر سازمان‌ها به افراد نیازمند، ضرورت جست‌وجوی راه‌های حمایتی بیشتری را ایجاد می‌کند.
به گفتهٔ او، یکی از این راه‌ها، توانمندسازی نیروهای امدادی و حمایتی حاضر در خط مقدم است؛ از جمله اعضای جوامع محلی، والدین، معلمان و داوطلبان. این افراد باید دانش و مهارت‌های لازم را برای حمایت از کودکان در اختیار داشته باشند.
وی تأکید کرد که سرمایه‌گذاری در سلامت روان و بهزیستی روانی نباید تنها به درمان مشکلات پس از وقوع آن‌ها محدود شود، بلکه باید پیشگیری و تقویت توانایی کودکان برای سازگاری با شرایط دشوار را نیز در بر بگیرد.
او خاطرنشان کرد که سلامت روان کودکان در سطح جهان به اندازهٔ کافی مورد توجه قرار نمی‌گیرد و سرمایه‌گذاری لازم در این زمینه انجام نمی‌شود.
ضرورت تبدیل تعهدات سیاسی به اقدامات عملی و تأمین مالی‌شده
این مقام سازمان ملل در پایان سخنان خود تأکید کرد که مقابله با خشونت علیه کودکان مستلزم آن است که تعهدات سیاسی به خدماتی دارای بودجه و قابل اجرا تبدیل شوند، هماهنگی میان بخش‌های مرتبط تقویت شود و خود کودکان نیز در تدوین راه‌حل‌ها مشارکت داشته باشند.
او گفت کودکان صرفاً گروهی نیستند که به حمایت نیاز دارند، بلکه خودشان نیز بخشی از راه‌حل‌اند.
وی اشاره کرد که دفتر او بیش از ۷۰۰ ابتکار را که به رهبری کودکان و جوانان در مناطق مختلف اجرا می‌شوند، گردآوری کرده است؛ با این هدف که این ابتکارها به یکدیگر پیوند داده شوند و توانایی آن‌ها برای تأثیرگذاری بر سیاست‌های عمومی افزایش یابد.
معلا مجید همچنین به ائتلاف جهانی برای پایان دادن به خشونت علیه کودکان اشاره کرد که در جریان یک کنفرانس وزارتی در بوگوتا راه‌اندازی شد و در حال حاضر ۵۵ کشور را در بر می‌گیرد. به گفتهٔ او، انتظار می‌رود کشورهای دیگری نیز به این ائتلاف بپیوندند.
هدف این ائتلاف، تبادل تجربه‌ها و بررسی چالش‌ها و نیز تقویت همکاری‌های دوجانبه و چندجانبه در این حوزه است.
این فراخوان‌ها در شرایطی مطرح می‌شوند که شمار زیادی از کودکان در سراسر جهان با خطرات درهم‌تنیده‌ای ناشی از درگیری‌ها، آوارگی، فقر و ناامنی غذایی مواجه‌اند؛ عواملی که به گفتهٔ معلا مجید، ضرورت پیشگیری از خشونت و فراهم کردن خدمات حمایتی و پشتیبانی روانی‌ـ‌اجتماعی را بیش از پیش افزایش می‌دهند.