تهاجم يا تبادل فرهنگي
چکيده :
نگاه به دو متغیر « تبادل فرهنگی » و « تهاجم فرهنگی » و تبیین نسبت های منطقی و اصولی بین آن دو همواره مدخل ورود به سؤالات بسیاري بوده است. یکی از سؤالات آن است که با توجه به اینکه درشرایط کنونی تهاجم فرهنگی واقعیت انکارناپذیري در عرصۀ روابط بین ملت ها و دولت هاست چگونه می توان به گفت وگو و تبادل فرهنگ ها جامعیت بخشید و بین دو متغیر فوق که نسبت معکوسی دارند، ناهمواري هاي موجود را مرتفع و زمینه هاي رفع بحران تفاهم میان فرهنگ ها را فراهم کرد؟ فرضیۀ مقاله آن است که تبادل فرهنگی زبان خاص خود را می طلبد که بتواند با تفاهم فرهنگی سوءتفاهم ارتباطات بشري و ملتها را مرتفع سازد. زبان تمدن ها در سایۀ تقابل و تهاجم فرهنگ ها میسور نیست و فرهنگها براي ورود به عرصۀ گفت وگو بایستی به کارایی مثبت فرهنگ تمسک جویند .
فرض این است که تهاجم فرهنگی بسیاري از مبادلات فرهنگی بین ملتها را دستخوش آسیب و زیان کرده و سدي در مقابل مفاهمۀ فرهنگ ها نهاده است که تأیید این فرضیه در دو قسمت عرضه خواهد شد:
الف) تبیین جایگاه تهاجم فرهنگی در تاریخ ملتها و بیان برجستهترین اصول، خصوصیات و سابقۀ تاریخی تهاجم فرهنگی.
ب) بحث نظري در باب تحقق بستر مناسب براي تبادل فرهنگی و قرائت مناسب از کارایی بیرونی فرهنگ ها به منظور حذف زمینههاي تهاجم و تقابل فرهنگی.
آشنایی با مفهوم فرهنگ، تمدن، و تهاجم فرهنگی مقدمه اي بر مباحث اصلی این مقاله است.
کليد واژه : تمدن، فرهنگ، تهاجم فرهنگی، تبادل فرهنگی، تفاهم فرهنگی