جایگاه حدیث و کارکردهای آن در اخلاق اسلامی

نویسنده: عنایت‌الله شریفی
چکیده:
کارکرد‌های حدیث در اخلاق اسلامی مرتبط با حجیت و عدم حجیت احادیث اخلاقی است. حجیت احادیث اخلاقی ارتباط وثیقی با بحث تسامح در ادله سنن دارد که دو دیدگاه تسامح و عدم تسامح دراین‌باره مطرح است. این مقاله، درصدد آن است که اولاً: اثبات نماید که دو دانش فقه و اخلاق، مستقل از یکدیگرند و قاعده تسامح در ادله سنن که ماهیت فقهی دارد، نمی‌تواند همان‌گونه که در احادیث فقهی کاربرد دارد در احادیث اخلاقی کاربرد داشته باشد.
ثانیا: به‌منظور جلوگیری از هرج ومرج‌ها، تحریف‌ها و آسیب‌های معرفتی باید حداقل در صدور احادیث اخلاقی به معصوم‘ وثوق و اطمینان داشته باشیم، ازاین‌رو احادیث مبتنی بر عدم تسامح می‌توانند کارکردهای فراوانی در دانش اخلاق اسلامی داشته باشند که مهم‌ترین آنها تبیین و تعیین مفاهیم ارزشی و اخلاقی، ضمانت اجرایی، تعین هدف و غایت اخلاق و توجه به حسن فعلی و حسن فاعلی است.
کلیدواژه: حدیث، اخلاق اسلامی، احادیث اخلاقی، تسامح در ادله سنن، علم اخلاق اسلامی.