نقش دين در تثبيت پايگاههاي اخلاق
چكيده :
دين به معناي «مجموعهاي از اعتقادات، احكام و اخلاق داراي خاستگاه قدسي و وحياني» و اخلاق به معناي «مجموعهاي ناظر بر صفات و رفتارهايي كه قابل اتصاف به خوبي و بدي»است با يكديگر مرتبطاند و نيازهاي يكديگر را برآورده ميسازند. از اينرو، هريكي در قلمرو ديگري نقشها و كاركردهايي دارد.
دين در سه حوزة «معرفت»، «توجيه» و «معيار» داراي كاركرد است. كه درتبيين خوبي و بدي و همچنين ذكر احكام جزيي اخلاقي، عقل را ياري رسانده و اهداف اخلاقي را بيان مينمايد؛ جاودانگي اصول اخلاقي با دين تضمين ميشود؛ رفتارهاي ايثارگرايانه، از خودگذشتگي، جود و…تنها با اعتقاد به خدا و حساب و جزاي اخروي توجيهپذير ميشود و همچنين تحسين و تقبيح خداوند به عنوان ناظر آرماني در اخلاق، محملي براي موجه ساختن رفتار اخلاقي به شمار ميرود. امرالهي به عنوان معيار احكام اخلاقي با مسايلي نظير نسبيت و تغيرپذيري خوبي و بدي همراه است. اما شكل رساتر معيار ديني اخلاق اين است كه رضايت خداوند را به عنوان مصداق اتَم سعادت در اخلاق مطرح كرده و ميپذيرد كه در نهايت قرب ورضايت خداوند معيار نهايي در اخلاق است.
كليد واژه : دين، اخلاق، اخلاق ديني، پايگاه اخلاق، پايگاه ديني اخلاق.