نظام وقف در بيمارستانهاي دورة اسلامي از ابتدا تا آغاز عثماني
چکيده:
نظام وقف در ميان مسلمانان به سبب تأکيد فراوان قرآن، سنت نبوي و تشويق ائمه اطهار(ع) گسترش چشم گيري داشت. وسعت روند بيمارستان سازي در سراسر قلمرو اسلامي از اندلس در غرب تا ماوراءالنهر و هند در شرق اسلامي، نشان دهنده اهتمام خاص و ويژه تمدن اسلامي به امور پزشکي و درماني جامعه است. در ابتدا بودجه و هزينه هاي مصرفي بيمارستان هاي اسلامي به وسيله باني و يا حاکم سازنده بنا تأمين مي شد اما خيلي زود مسلمانان دريافتند براي استمرار کار بيمارستان ها با نظام وقف است؛ زيرا با مرگ سازنده بيمارستان و يا عدم علاقه جانشينان وي در اختصاص بودجه به بيمارستان و يا ضعف اقتصادي دولت ها در مراحل بعد، اداره امور بيمارستان مختل مي شد.
هنگامي که بيمارستان ها، املاک و مستغلاتي موقوفه داشتند و از درآمد آن ها هزينه هاي خود را تأمين مي کردند، استمرار کارشان مستقل از ضعف و افول دولت ها و حاکمان تداوم مي يافت و عموم مردم نيز فارغ از هر نژاد، مذهب و مسلکي مي توانستند به صورت رايگان از خدمات آن ها بهره مند شوند. بررسي تاريخي منبع درآمد بيمارستان هاي اسلامي که تکيه اش بر موقوفات بود، هدف اين نوشته است.
کليدواژه: وقف؛ نظام وقف؛ بيمارستان؛ املاک؛ مستغلات