نظارت بر حکومت و ساز وكارهاي آن در اسلام
چکيده:
براي مهار قدرت، چارهاي جز نظارت بر حاکمان و صاحبان قدرت، وجود ندارد. با بررسي نظام نظارتي در اسلام به اين نتيجه ميرسيم که ساز وکارهاي نظارت بر حکومت در اسلام کارامدتر از نظامهاي ديگر است؛ زيرا اولاً: اسلام علاوه بر نظارت بيروني، بر نظارت دروني نيز تأکيد ويژهاي دارد. ثانياً: ساز وكارهاي نظارتي در اسلام، موجب افزايش ميزان محبوبيت حاكمان ميشود و روابط حاكمان و شهروندان را از روابط خشك قانوني به روابط تربيتي – عاطفي، همراه با رعايت موازين قانوني تبديل ميكند. ثالثاً: رويکرد ساز وکارهاي نظارتي در اسلام، رساندن فرد و جامعه به سعادت دنيوي و اخروي است؛ زيرا نظام حقوقي اسلام، زيرمجموعة نظام اخلاقي اسلام است. افزون بر همة اينها، نظارت بر حکومت در اسلام از ضمانت اجرايي بسيار قوي و مستحکمي برخوردار است.
کلیدواژه: نظارت، کنترل، نظارت بيروني، نظارت دروني، حکومت اسلامي، کارامدي حکومت اسلامي