صابئين مندایی و آداب و رسوم دینی آنها

به گزارش ردنا (ادیان نیوز)، صابئين مندائي از اديان موحد، صاحب كتاب، پيغمبر و خط و زبان است و در قرآن كريم طي آياتي به آن اشاره شده است.
اولين پيغمبران حضرت آدم (ع)، حضرت شيتل(ع) و به‌ترتيب حضرت نوح(ع)، حضرت سام (ع) و حضرت يحیي(ع) هستند.
كتاب ديني مقدس صابئين مندائي گنزا ربا (صحف آدم) مي‌باشد.
خط صابئين از 23 حرف تشكيل شده و لهجه آن در اعداد لهجه‌هاي آرامي شرقي مي‌باشد كه هم‌ريشه با زبان‌هاي عبري و سرياني است.
فرايض ديني صابئين مندائي شامل: غسل تعميد، معاد، رشامه و براخه (وضو و نماز) روزه و خيرات(زكات)، اعياد و رعايت محرمات هستند.

محرمات شامل:
الف) مشروبات مسكر- خوردن گوشت حيوانات غير از خوردن گوشت گوسفند نر همچنين پرندگان شكاري و گوشت‌خوار ماهي هاي بچه‌زا
ب) دروغ دزدي زنا رباخواري لهو و لعب و هر عمل خلاف احكام ديني ديگر
ج) ادواج با خواهر، خاله، عمه، زن برادر، زن پدر، و افراد غيرصابئين مندائي
اعياد صابئين مندائي شامل چهار عيد دهوار پروانايا( عيد آغاز خلقت توسط خداوند) كه به پنجه معروف است دهوا ربا ( عيد بزرگ به‌مناسبت آ؛از سال مندائي) دهوا حنينا ( عيد كوچك به‌مناسبت كامل شدن زمين به‌امر خداوند) دهوا ديمانه ( ميلاد حضرت يحيي(ع)).
سال مندائي مشتمل بر 12 ماه 30 روزه به‌اضافه پنج روز دهوا پرونايا يا پنجه است (365 روز).
دين صابئين مندائي افراد اديان ديگر را به خود جذب نمي كند.
روحانيت و درجات ديني آن‌ها به ترتيب :اشكاندا ترميدا گنزورا ريشا اد اما رباني مي‌باشند.
اشكندا: فردي است كه در ماسم تعميد، هميار ترميدا، و مراسمي از قبيل ذبح، دخراني و … را انجام مي‌دهد.
ترميدا: بعضي از مراسم عقد ازدواج را علاوه بر تعميد و ساير مراسم ديني انجام مي‌دهد.
گنزورا: مراسم عقد ازدواج را علاوه بر تعميد و ساير مراسم ديني انجام مي‌دهد.
ريشا اداما: روحاني كه رهبري قوم مندائيان به عهده وي مي‌باشد. رباني به پيامبران گفته مي‌شود.
_ در تمامي مراسم ديني از قبيل تعميد ذبح كفن و دفن عروسي از لباسي به نام رسته كه از پارچه سفيد پنبه‌اي تهيه شده استفاده مي‌گردد.
مراسم رشامه(وضو) و تعميد در آب جاري انجام مي‌شود.

شرح لباس ديني اسطلي:
پارچه اي است از الياف طبيعي به رنگ سفيد كه شامل پنج قسمت است عبارتند از:
برزنقا (عمامه) كه سر را مي‌پوشاند و شکوه و وقار را به شخص می دهد.
– نصیفا شالی است که بر روی گردن و در دو طرف شخص قرار می گیرد و مانند دو ستون در کنار هم ما را در این عالم دنیوی استوار نگه می دارد.
– همیانا که به دور کمر، همانند کمربند همت بسته می شود و ما را از شر و بدیهای دنیوی محافظت می کند.
– کسویا(پیراهن) که به وسیله آن جسم که یکی از رازهای خلقت خداوند است مستور می شودو ما را از وسوسه های شیطانی محافظت می کند.
– شروارا، که همچون کسویا عمل می کند.
قبل از تعمید، تعمید شونده می بایست بعد از پوشیدن لباس دینی( رسته) اکلیل(انگشتری ازشاخه آس) به دست به طرف بردانا رفته، مراسم رشامه ( وضو) را انجام می دهد. برای توجیه بهتر از معانی بوثه های رشامه ( آیه های وضو) استفاده می کنیم.

شرح بوثه ایی از مراسم رشامه (وضو):
– تبرک باد یردنای بزرگ آبهای حیات، خدایم ستایش باد. کشطا ( حقیقت) شما را شفا دهد. به‌نام خداي بزرگ، شفا و پاكي بر تو باد اي پدر، پدران، مالك پرياويس، يردناي بزرگ آب‌هاي حيات.
– و بعد نوبت به تطهير دست‌ها مي‌رسد كه به معناي: تطهير مي‌كنم دستهايم را با حقيقت و لب‌هايم را با ايمان و تكلم مي‌كنم با كلام خداوند.
– و بعد نوبت به شستن صورت مي‌رسد كه با خواندن بوثه، تبرك و ستايش باد نامت اي خداوند بزرگ و باوقار كه از خود منبعث شده است(3 مرتبه) و بعد نوبت به پيشاني مي‌رسد كه با استفاده از انگشتان دست راست، از راست به چپ عمل نشان شدن را با خواندن بوثه انجام مي دهد كه به معناي “من(اسم ديني) نشان شده‌ام با نشان خداوند، نام خداوند و نام عرفان خداوند بر من ياد باد”.
– بعد نوبت به گوش‌ها مي‌رسد كه با خواندن بوثه “گوش‌هايم شنيده‌اند صداي خداوند را”. (3 مرتبه)
– و بعد نوبت به بيني مي‌رسد كه با خواندن بوثه “بيني‌ام استشمام نموده است عطر خداوند را” (3 مرتب)
– بعد در اين مرحله با دست راست آب را بر روي دست چپ مي‌ريزيم و بوثه را مي‌خواند. كه به معناي “نشاني كه بر من است نبود از اتش و روغن و عمل تدهين شدن، نشانم در يردناي بزرگ آب حيات است كه كسي به قدرتش نمي‌رسد. نام خداوند و نام عرفان خداوند بر من ياد باد، ظلمت مقهور شده و نور برقرار گشته است نام خداوند و نام عرفان خداوند بر من ياد باد”
– و بعد نوبت تطهير دهان مي‌رسد كه با خواندن بوثه “دهانم مملو از آيات و ستايش خداوند است.” ( 3 مرتبه)
بعد نوبت به زانوها مي‌رسد كه با خواندن بوثه “من(ملواشه دعا كننده) تعميد شده‌ام همچون تعميد بهرم بزرگ، مخلوق خداي عظيم، تعميدم مرا حفاظت و به عرش صعود خواهد داد. نام خداوند و نام عرفان خداوند بر من ياد باد”.
– زانوهايم براي خداوند بزرگ ازلي ركوع و سجده ميكنند(3 مرتبه)
– پاهايم در راه حقيقت و ايمان گام برمي‌دارند.(3 مرتبه) و بعد بر پاهاي خوي مي‌ايستد و بوثه خاص را يك بار براي پاي راست و بعد براي پاي چپ مي‌خواند.
– بر پاهايم دست‌هاي شياطين مسلط نخواهند شد. نام خداوند و نام مندادهيي بر من ياد باد.

منبع: موسسه گفت و گوی اديان