چكيده :
پيش از ظهور اسلام و بعثت پيامبر اكرم(ص)، كه در جزيرةالعرب آيين شرك و بت پرستي حاكم بود، جنبش خود انگيختهاي ظهور كرد كه بعدها نام «آيين حنيف» شهرت يافت و گروندگان به آن را «احناف» ناميدند. احناف انسانهاي پاك و بصيري بودند كه با بصيرت و هدايت دروني خويش از بت پرستي دوري كرده و به خداجويي و خدا پرستي نايل آمدند.
در اينكه مبنا و خاستگاه مشي اعمال ديني و رفتاري حنفا، دستورات بقاياي شريعت ابراهيم بوده يا صرفاً فطرت نيالوده وخدادادي خود آنها و يا هردو عامل وجود داشته است، احتمالات مختلفي وجود دارد. قطع نظر از مبنا و منشأ آيين حنيف، حنفا كاركردهاي مهمي در دوران جاهلي داشتند. آنها نه تنها از بتپرستي، ظلم، و خرافات اجتناب نموده، بلكه ديگران را نيز ازآن نهي ميكردند. باري نقطه اوج احناف، اجداد پيامبر(ص) است كه طبق شواهد تاريخي هرگز به بتپرستي و شرك گرايش نداشتهاند يا دست كم بنا بر باور برخي مذاهب و محققان، از بتپرستي و شرك دست برداشتند.
كليدواژه: حنفاء، آيين حنيف، صابئي، شرك، توحيد، اجداد پيامبر، شريعت ابراهيم فطرت و اسلام.