نخستین ترجمه عربی تورات | تفسیر معیار یهودیان جهان اسلام +pdf

به گزارش ردنا (ادیان نیوز)، كتب مقدس ادیان ابراهیمی قداست زیادی در میان پیروان این ادیان دارند. در این میان «تفسیر التوراه بالعربیه» اولین و مهم‌ترین ترجمه عربی تورات است که به دست سعدیا گائون (متکلم، فیلسوف و عالم بزرگ یهود که در قرن سوم هجری می‌زیست) با رویکرد تفسیری نگاشته شده و ازجمله مبانی تلمودی اش را در واکنش به یهودیان مخالف تلمود استفاده کرده است.

او برای اینکـه یهودیـان جهـان اسلام را باسنت آبـا و اجدادی‌شان آشنا سازد و مانع گرایش آنان به سایر ادیان و مکاتب فلسـفي شـود، کتـاب مقـدس را بـرای اولین بار به زبان عربي ترجمه کرد و تفسيری بر آن نگاشت. از تفسير او تنها قسمت‌هایی باقی‌مانده و همچنان از آن به‌عنوان تفسير معيار یهودیان یاد می‌شود. این دستاورد بزرگ قابل‌مقایسه با ترجمۀ هفتادی در دنيای یوناني زبان بود. سعدیا نخستين کتاب دعا را نوشت تا نياز یهودیان را برطرف کند.

باید دانست که بنابر نظر اغلب پژوهشگران، ترجمه عربی کتاب مقدس پس از انتشار اسلام و زبان عربی آغاز شد زیرا اهل کتاب در این فضای زبانی و فرهنگی جدید به این ترجمه‌ها نیاز پیدا کردند. (مدخل عهد قدیم ،، ص۸۲)

برخی پژوهشگران معتقد هستند سعدیا گائون فیومی در این ترجمه تفسیری از مسلمین اثر گرفته و تحت تأثیر معتزله، عباراتی از تورات که دلالت بر تجسیم خداوند دارند را تأویل کرده است.

آشنایی با مسیحیت شرقی تا آئین مانی و هندی

از قرن نهم به بعد و در زمان” مأمون”، خليفه عباسي، دارالترجمه بغداد فعاليت خـود را آغـاز کـرد و آثـار فيلسوفان یوناني و دیگر اندیشمندان را به زبان عربي و سریاني ترجمه کردند و همۀ این آثار در اختيار سعدیا قرار گرفت. درواقع، این دوره، دورة نوزایي اسلامی بـود. سـعدیا بـا دیدگاه‌های “یوحنـای دمشـقي “، سـخنگوی مسیحیت شرقي، و حتي مکتب اسپانيایي تعميدیان آشنا بود. او همچنين با آیين زرتشت، آیين ماني و فلسفه هندی که هرکدام با تشکيل حلقه‌های خاص خود در بغداد حضور فعال داشتند، آشنایي داشت.

جايگاه سعديا گائون در تاريخ فلسفه يهودی

تفسير کتاب مقدس، نقش اساسي در کلام یهودی ازجمله تفکر سعدیا  ایفا می‌کند. او یک گرایش عقل‌گرایانه در تفسير کتاب مقدس به وجود آورد. البته این اختصاص به سـعدیا نداشـت، زیـرا قبـل از او نيـز کساني این کار را انجام داده بودند، ولي قلمرو کار او و نيز تأثيرش بر نسل‌های بعـدی باعـث شـده کـه از او به‌عنوان پدر و پایه‌گذار فلسفۀ یهودی یاد کنند.

درواقع برخلاف دیدگاهی که شکل‌گیری قرآن را تحت تأثیر یهودیت و مسیحیت معرفی می‌کند، می‌توان به این پرداخت که قرآن و اسلام چه تأثیرات مهمی در تاریخ این ادیان بر جای نهاده‌اند؟ آیا می‌توان مدعی شد که قرآن از عهدین و منابع اهل کتاب اقتباس‌شده باشد؟

کتاب ترجمه عربی تورات جهت دانلود تقدیم می گردد:

ترجمه عربی تورات

فرآوری: محمد پناه زاده

منابع:

1-دانش پژوه، محمدتقی؛ «نخستین مترجم عربی تورات»، دانشنامه آبان 1326 شماره 2 : پرتال جامع علوم انسانی

2- عدالت نژاد، سعید؛ «سعدیا گائون و رویکرد معتزلی او در تفسیر و کلام»، جستارهای فلسفی دوره5 شماره2 : www.virascience.com

3- گندمی نصرآبادی، «سعديا گائون؛ نخستين فيلسوف يهودی»، حکمت و فلسفه سال نهم ش اول بهار1392 ص112-93