چکيده:
سازمان وکالت، مجموعهاى متشکل از امامان معصوم(ع)و عدهاى از پيروان نزديک و وفادار آنان بود که با همکارى يکديگر، تشکيلات هماهنگ و منسجمي را پديد آوردند تا با اتکاء بر آن پيشبرد اهداف ديني خود را محقق سازند. وظايف اين سازمان به امور مالي منحصر نبود و وظايف سياسي، ديني و ارشادي را نيز شامل مي شد. اين تشکيلات از نيمه دوم عصر امامت، يعنى از زمان امام صادق عليه السلام به بعد آغاز به کار نمود و رفتهرفته داراى نظم و گستردگي و هماهنگي بيش ترى شد و تا پايان عصر غيبت صغرا استمرار داشت.
در عصر امام کاظم عليه السلام ، اين سازمان با مشکلاتي همچون دستگيرى و شکنجه حضرت و برخي از وکلا مواجه شد، ولي نواحي زير پوشش وکلا و محدوده اقتدار آنان با تشديد فعاليتها گسترش مييافت. وکلاى آن حضرت در نقاطي مثل کوفه، بغداد، مدينه، مصر و برخي نقاط ديگر به فعاليت مشغول بودند. آن حضرت با وجود حبس و فشارهاي موجود، توانستند تشکيلاتي را که پدرِ بزرگوارشان تأسيس کرده بودند، نهتنها حفظ کنند بلکه آن را گسترش دهند. در پژوهش حاضر، جايگاه و وضعيت اين سازمان در عصر امام کاظم(ع)و نيز نقش آن حضرت در حفظ و گسترش آن بررسي خواهد شد.
کليدواژه: امام کاظم عليه السلام؛ سازمان وکالت؛ عصر امامت؛ شيعيان؛ گسترش تشيع